Op dinsdag 12 mei rondden zes initiatieven het MeentCoop versnellingsprogramma voor de gemeenschapseconomie af. Met het jaarlijkse Amsterdamse versnellingsprogramma ondersteunen MeentCoop en AmsterDOEN Amsterdamse initiatieven met hun ontwikkelvragen, met als doel het ecosysteem voor de gemeenschapseconomie te versterken.
Op dinsdag 12 mei sloten de Amsterdamse initiatieven Stichting Blije Buren, Voedselpark Amsterdam, Tuindorp DEELt, Stichting Noorderpark, VoerVervoer, en Sociale Voedseltuin Noorderpark het MeentCoop versnellingsprogramma 2026 feestelijk af. Het programma bood hen ondersteuning, kennis, tools en instrumenten, én een nieuw netwerk. En een van die tools kun je nu ook zelf gebruiken: Het Commons Model Canvas!
“Veel initiatieven lopen tegen dezelfde dingen aan. Bij het MeentCoop versnellingsprogramma kunnen ze van elkaar leren om zo klaar te zijn voor volgende stappen.” – Quinten Torre van MeentCoop
“De verbinding tussen elkaar is heel fijn en wat ik ga meenemen is dat we elkaar terug kunnen vinden als er iets is” – Latifa van BlijeBuren
Wat hield het versnellingsprogramma in?
Tijdens de start van het programma formuleerden de initiatieven elk een eigen ontwikkelvraag. Deze ontwikkelvragen vormden de basis van het programma, dat uit vier workshops bestond. Tijdens elke sessie stonden één of twee initiatieven centraal. Als groep bespraken we hun hulpvragen en werd er met elkaar meegedacht. Daarnaast werd elke sessie ondersteund door een expert die aansloot bij het thema en de ontwikkelvragen van de betreffende initiatieven, zodat de deelnemers ook konden profiteren van specifieke kennis, inzichten en praktische handvatten.
Door middel van oefeningen werd tijdens het programma dieper op de hulpvraag ingegaan. Zo werd er bijvoorbeeld gezamenlijk nagedacht over waarden, financiële situaties, professionaliseren en organisatiestructuren. Één van de initiatieven kreeg bijvoorbeeld veel aandacht van media – dat is heel fijn – maar ze lopen tegen het punt aan dat ze niet goed weten hoe ze die ‘good will’ om kunnen zetten naar inkomsten. Wat voor hen een belangrijke stap is om kosten te kunnen dekken.
Aan de hand van de vraag: Hoe kun je waarden en impact zichtbaar maken? vonden de initiatieven herkenning in elkaars verhaal en leerden van elkaars aanpak. Er werden ideeën uitgewisseld over fondsenaanvragen, samenwerkingen met bedrijven en impact modellen.
De initiatieven benoemden de waarde van integraal werken. Alle organisaties werken op meerdere vlakken zoals: eenzaamheid, honger, voedselbesparing en duurzaamheid. Echter brengt dit ook uitdagingen met zich mee: omdat meerdere domeinen overlappen, vallen initiatieven vaak buiten de boot bij het ontvangen van subsidie. Desondanks is het belangrijk om jezelf op waarde te schatten, dit mag ook terug komen in subsidie aanvragen. Deze initiatieven doen immers iets goeds, kosteloos, maar niet moeiteloos.
“Je moet altijd voor meer vragen dan je denkt, een beetje brutaal zijn, je bent meer waard dan jezelf denkt” – Maaike van Stichting Noorderpark
Het Commons Model Canvas
Voor het versnellingsprogramma is het Commons Model Canvas ontwikkeld met verschillende bouwblokken en ondersteunende vragen. Dit canvas helpt initiatiefnemers een bedrijfsmodel vorm te geven dat aansluit bij de maatschappelijke waarden die de basis vormen van hun gemeenschapsinitiatief. Het canvas daagt maatschappelijke organisaties uit om vanuit hun fundamentele waarden na te denken over community building, het vertellen van hun verhaal, formalisering en opschaling van het initiatief. Daarnaast sta je stil bij de governance en de potentiële positieve en negatieve impact van je initiatief op de samenleving.
“Heel fijn om met gelijkgestemden ervaringen te delen en ons door middel van dit canvas scherp te houden. Bijvoorbeeld door de vraag te stellen: welke kant gaat het op en welke activiteit gaan we wel of niet doen, dat was heel fijn”. Sociale Voedseltuin Noorderpark
Tijdens het versnellingsprogramma ontvingen de initiatiefnemers telkens input op hun centrale ontwikkelvragen aan de hand van één of meerdere bouwblokken van het canvas. Het canvas dient als plek om de opgedane inzichten en praktische handvatten te noteren, die de initiatiefnemers kunnen helpen in het zetten van vervolgstappen.
Benieuwd naar het canvas? Of wil je zelf aan de slag?
Download het Commons Model Canvas (pdf)
Het Commons Model Canvas is gemaakt op basis van Waag Futurelab’s Responsible Business Model Canvas.
Over MeentCoop
MeentCoop is een coalitie van maatschappelijke organisaties die gezamenlijk de gemeenschapseconomie in Amsterdam aanjagen. Een gemeenschapseconomie is een lokaal gewortelde, democratische economie die de gemeenschap dient en waar het welzijn van mens en haar omgeving het uitgangspunt zijn. MeentCoop ondersteunt initiatieven en organisaties die bijdragen aan de gemeenschapseconomie door het delen van kennis, netwerk, en financiering. MeentCoop komt voort uit een samenwerking van Waag Futurelab, Commons Network, KasKantine, Oranje Energie, 02025, HvA Center for Economic Transformation, StadmakersCooperatie, Stichting SW-SL en Ru Paré.
Over AmsterDOEN
AmsterDOEN is een actieprogramma van de Gemeente Amsterdam dat zich richt op het versterken van publiek-collectieve samenwerkingen. Dit gebeurt door het aanbieden van juridische en financiële instrumenten, het ondersteunen van het ecosysteem van bewonerscollectieven, en het zichtbaar maken van goede voorbeelden uit de praktijk.